Basisvaardigheden volwassenen
De bibliotheek kan zich enerzijds richten op werkende mensen (werknemers, werkgevers, ZZP'ers) en anderzijds op werkzoekenden. Er zijn dus twee invalshoeken: hoe bereik je werkende mensen met beperkte basisvaardigheden en hoe help je mensen met beperkte basisvaardigheden een geschikte baan te vinden?
Inhoudsblok

Mogelijke rol en programmering

  • De bibliotheek heeft een belangrijke maatschappelijke taak in burgers toe te rusten, en draagt bij aan hun langdurige arbeidsmarktparticipatie en duurzame inzetbaarheid. Zij onderscheidt zich van formele aanbieders van volwasseneneducatie zoals ROC's, door het non-formele aanbod. Dit is belangrijk, omdat sommige doelgroepen negatieve associaties hebben met school. Zij volgen liever een traject in de bibliotheek, waar ze vaak meer zelfvertrouwen opdoen, en geactiveerd en gemotiveerd raken om te gaan leren. Soms stromen ze door naar regulier onderwijs.
  • Het aanbod is laagdrempelig en persoonlijk. Voorbeelden zijn:
    -  Het (digi)Taalhuis dat mensen met een leervraag doorverwijst naar het juiste aanbod in of buiten de bibliotheek.
    -  Inloopspreekuren waar mensen een vraag kunnen stellen.
    -  Taalcafés waar mensen informeel met elkaar praten en hun spreekvaardigheid verbeteren.
    -  Digitale cursussen en oefenmogelijkheden op de computer van de bibliotheek.
  • Een goede (sociale) infrastructuur voor inwoners van de gemeente is essentieel. De fysieke bibliotheek is openbaar en laagdrempelig toegankelijk voor iedereen. Zij vervult vaak een spilfunctie binnen lokale (taal)netwerken en is belangrijk in de ketenaanpak en de infrastructuur rond de aanpak van laaggeletterdheid en het verbeteren van de overige basisvaardigheden. De bibliotheek kan overheid, onderwijs en burgers verbinden.
  • Bibliotheken kunnen, met partners, de participatieopdracht van de gemeente ondersteunen. Conform de Participatiewet (1 januari 2015) is de gemeente verantwoordelijk voor het begeleiden van inwoners naar werk, ook mensen met een arbeidsbeperking. Voorbeelden van bibliotheken die hierbij ondersteunen:
    -  Laagdrempelige cursussen en programmering, met (lokale) partners. Bijvoorbeeld Walks & Talk, speeddates werk, bijeenkomsten van JobOn en workshops of lezingen voor ondernemers.
    -  Spreekuren voor werkzoekenden om te oefenen met CV en sollicitatiebrieven en ondersteuning rond werk.nl.
    - Digitale cursussen met aandacht voor het online profiel en online solliciteren, zoals Presenteer jezelf of een workshop LinkedIn.
    - Programma’s van Stichting Lezen en Schrijven, zoals Werk ze (een baan vinden) en Voor jezelf (je eigen bedrijf starten).
    - Lesmaterialen en taalcoaching, bijvoorbeeld Lees en Schrijf! Taal op het werk van Oefenen.nl, WERK-portal.nl en het blended learning-traject Zoek werk van De Levende Sollicitatiegids.
    - Cursussen Empowerment voor wie actief aan zijn toekomst wil werken, maar moeite heeft met bepaalde vaardigheden.
    - Samenwerking met het UWV. Denk aan cursussen aanbieden of het UWV de faciliteiten van de bibliotheek laten gebruiken, zoals de cursusruimte met pc’s. UWV-medewerkers kunnen mensen doorverwijzen naar bibliotheek of  digiTaalhuis bij signalen van beperkte basisvaardigheden. Ook helpt het taalpanel van de bibliotheek om de correspondentie van het UWV kritisch te bekijken.
  • Conform de Wet taaleis (1 januari 20216) moeten bijstandsgerechtigden aantonen dat zij de Nederlandse taal voldoende beheersen. Zo niet, en spannen zij zich onvoldoende in voor verbetering, dan kunnen gemeenten hun uitkering verlagen. Gemeenten kunnen de wet zien als kans en inwoners helpen om hun vaardigheden te verbeteren. Met de bibliotheek, naast het ROC, als partner.
  • Lezen, schrijven, rekenen en digitale vaardigheden zijn nodig om volwaardig deel te nemen op het werk én aan de samenleving. Veel mensen voldoen hier niet aan. Dat is ook voor werkgevers voelbaar: hoog ziekteverzuim, lagere productiviteit en meer ongelukken. Met partners kan de bibliotheek de basisvaardigheden van werknemers helpen verbeteren. Denk aan:
    -  Basisvaardighedentrajecten aanbieden aan werkgevers.
    -  Samenwerking met SW-bedrijven, zoals een (wissel)collectie aanbieden op locatie of een speciaal abonnement beschikbaar stellen.
    -  Werkgevers-events organiseren.
  • De bibliotheek kan ook dienstverlening bieden aan zzp’ers en andere ondernemers, zoals werk- en vergaderplekken, informeren over werkgeverszaken en bijscholen rond digitalisering.

Uitvoering

Mogelijke samenwerkingspartners

  • Gemeente
  • Dienst Werk en Inkomen
  • UWV Werkbedrijf
  • Bedrijven voor arbeidsbemiddeling, arbeidsintegratie en sociale werkvoorziening
  • Overige bedrijven en werkgevers
  • Kamer van Koophandel
  • Ondernemersverenigingen
  • Leren & Werken
  • Stichting Lezen en Schrijven
  • Opleiders (zowel ROC als commerciële partijen)

Effecten van samenwerking met werkgevers
Samenwerking met werkgevers geeft de bibliotheek een ingang om minder (digi)taalvaardige mensen te bereiken. Samen kun je een maatplan opstellen om mensen te identificeren en structureel te ondersteunen. Betrek hierbij vooral je lokale taalnetwerk.
Door te investeren in de (digi)taalvaardigheid van werknemers kun je negatieve effecten omzetten naar positieve, en duurzame inzetbaarheid van medewerkers en hogere medewerkerstevredenheid realiseren.
Medewerkers ervaren meer zelfvertrouwen, zelfstandigheid, durf om te vragen, ontwikkelingsmogelijkheden en kansen op de arbeidsmarkt.
Voor de organisatie zijn de effecten: meer betrokkenheid en enthousiasme, teamgevoel, effectievere communicatie, een hogere productie en klanttevredenheid.

Bronnen en voorbeelden van collega's