Informatie voor het bibliotheeknetwerk

Basisvaardigheden voor volwassenen 2022

  1. Aanbod Gezin

Aanbod rondom Gezin

Cyclus van laaggeletterdheid doorbreken

De periode voordat kinderen naar de basisschool gaan, is essentieel in de taalontwikkeling en het voorkomen van laaggeletterdheid. Voorlezen vormt daarvan het startpunt: het zorgt voor een grotere woordenschat en betere schoolprestaties (o.a. Bus et al., 1994). Ouders die zelf moeite hebben met taal, ontbreekt het echter aan (een deel van) de vaardigheden om deze taalontwikkeling voldoende te stimuleren bij hun kinderen. Door ouders binnen taalarme gezinnen te ondersteunen bij het stimuleren van de taal- en geletterdheidsontwikkeling van hun (jonge) kinderen, zetten bibliotheken vanuit één gezinsaanpak zowel in op preventie (bij kinderen) als op curatie (bij de ouders) van laaggeletterdheid (Lankhorst & Raaijmakers, 2019). 

Meer bibliotheken aan de slag met de gezinsaanpak geletterdheid

In 2022 konden laagtaalvaardige ouders bij bibliotheken terecht voor producten en diensten op het gebied van gezin. Op veel fronten is er sprake van een stijging ten opzichte van 2021, oftewel in 2022 zijn meer bibliotheken gaan inzetten op het aanbieden van verschillende vormen van dienstverlening rondom Gezin. Bijvoorbeeld voor voorleestraject+ (bij 77% van de bibliotheken t.o.v. 63% in 2021) en activiteiten voor ouders en kinderen (64% vs. 49% in 2021). Zes op de tien bibliotheken werken met een BoekStartcoach (59% vs. 46% in 2021) en 58% (vs. 40% in 2021) hanteert de integrale gezinsaanpak in de bibliotheek. Naast de activiteiten in de bibliotheek worden ook activiteiten en bijeenkomsten buiten de bibliotheek georganiseerd om laagtaalvaardige ouders te bereiken. 

Jouw bibliotheek bood in 2022 producten en diensten op het gebied van gezin (laagtaalvaardige ouders) aan. Om welke gaat het? (Selectie: alle bibliotheken / N: 137)

Voorschoolse educatie in de bibliotheek

Meer informatie over de VoorleesExpress en BoekStartcoach en het overige aanbod rondom voorschoolse educatie in de bibliotheek is terug te vinden in de volgende publicaties van Bibliotheekinzicht;

Kwaliteitsimpuls Laagtaalvaardige Ouders

Met het project Kwaliteitsimpuls Laagtaalvaardige Ouders legt de bibliotheek in haar activiteiten rond de gezinsaanpak een focus op laagtaalvaardige ouders. Tussen 1 maart 2021 en 1 juli 2022 gingen 129 bibliotheekorganisaties binnen het project Kwaliteitsimpuls Laagtaalvaardige Ouders met een eenmalige subsidie aan de slag om hun gezinsaanpak te verbeteren en te versterken. Maar liefst 83% van de deelnemende bibliotheken zag de kwaliteit van haar gezinsaanpak stijgen (Van den Aker et al., 2022).

Subsidie vaak ingezet op Voorleestraject+

In 2022 is de subsidie vaker besteed aan de genoemde producten en diensten (overal sprake van stijgingen). Net als in 2021 werd in 2022 subsidie het vaakst ingezet voor Voorleestraject+ (53%). In totaal zijn 1.483 gezinnen in 2022 met het Voorleestraject+ bereikt. 

Naast de gelden uit het project de Kwaliteitsimpuls Laagtaalvaardige Ouders is het aanbod met betrekking tot de gezinsaanpak bij ruim de helft van de bibliotheken gefinancierd door eigen financiering (56%) en door gemeentelijke subsidie (53%). Bij 11% van de bibliotheken is het aanbod enkel gefinancierd vanuit de Kwaliteitsimpuls Laagtaalvaardige Ouders.

Welke producten en diensten zijn met de subsidieregeling Kwaliteitsimpuls laagtaalvaardige ouders in 2022 en 2021 aangeboden? (Selectie: bibliotheken met aanbod Gezin of kwaliteitsimpuls / N: 129)