Informatie voor het bibliotheeknetwerk

Basisvaardigheden voor volwassenen 2022

  1. Dienstverlening basisvaardigheden

Lees meer over het aanbod rondom basisvaardigheden

Aanbod basisvaardigheden: programmeren, informeren en leren

Onder de noemer Bibliotheek en Basisvaardigheden bieden bibliotheken dienstverlening voor kwetsbare volwassenen in het sociaal domein. Kwetsbare volwassenen zijn in deze context alle volwassenen (18+) die (tijdelijk) niet over voldoende basisvaardigheden beschikken om mee te doen in de maatschappij. Basisvaardigheden worden doorgaans omschreven als vaardigheden binnen het domein van taalvaardigheid, digitale vaardigheden en gecijferdheid. Aandacht voor het vergroten van basisvaardigheden en zelfredzaamheid, én hulp voor hen die (structurele) ondersteuning nodig hebben, draagt bij aan kansengelijkheid. 

Het gaat om de volgende dienstverlening:

  1. Informatie en doorverwijzing (met name in de Informatiepunten Digitale Overheid), 
  2. Het samenwerken met lokale partners voor het geven van hulp (warme doorverwijzing, vaak ook hulp georganiseerd binnen de bibliotheek), 
  3. Praktisch toepasbare activiteiten en cursussen op het gebied van taal, digitaal, gecijferdheid. Bijvoorbeeld specifiek gericht op de digitale overheid (combinatie van startcursus digitale vaardigheden Klik & Tik en verdieping via Digisterker e-overheid), of op digitale vaardigheden en gezondheid (Digivitaler) of op NT2 en financiën, et cetera,
  4. Met de gezin(saanpak werken bibliotheken aan het doorbreken van de cyclus van laaggeletterdheid en worden activiteiten van Jeugd en Onderwijs verbonden met Basisvaardigheden Volwassenen.
Voorbeelden aanbod basisvaardigheden
Spreekuur Belasting & toeslagen Inloopspreekuur, georganiseerd in samenwerking met maatschappelijke dienstverleners. Hier kunnen mensen terecht met vragen over de belastingaangifte, het aanvragen van toeslagen en overige belastingvragen.  
DigiVitaler Met het lesprogramma DigiVitaler maken mensen kennis met digitale zorg. Door korte filmpjes en boekjes met uitleg leren ze de mogelijkheden van digitale zorg kennen. Door er vervolgens mee te oefenen, leren ze het ook zelf te gebruiken. Er zijn bijvoorbeeld lessen over Thuisarts.nl, Apotheek.nl, gezondheidsapps, over het videoconsult en het patiëntenportaal van de huisarts en van het ziekenhuis.
Voorleestraject+ Het Voorleestraject+ is er voor laagtaalvaardige ouders met kinderen van 2 tot en met 8 jaar die ondersteuning willen bij de taalontwikkeling van hun kind.
Taalcafé In het Taalcafé kunnen anderstaligen op een laagdrempelige manier oefenen met Nederlands spreken en luisteren en elkaar beter leren kennen.
Tel je geld Oefenprogramma voor mensen die minder geld moeten of willen uitgeven en overzicht en inzicht willen hebben in hun inkomsten en uitgaven.
Informatiepunt Digitale Overheid (IDO) Wie informatie en hulp zoekt bij het omgaan met de (digitale) overheid, kan terecht bij lokale bibliotheken. Bijvoorbeeld met vragen over toeslagen, belastingen, DigiD, AOW, werk, uitkering, Donorregistratie, Coronacheck, rijbewijs en zorg. De medewerkers van het Informatiepunt helpen hen zoeken naar de juiste informatie op de sites van de overheid.

Basisvaardigheden sterk verankerd in het aanbod

Alle bibliotheken bieden producten of diensten rondom basisvaardigheden voor volwassenen aan. Bijna alle bibliotheken bieden, net als voorgaande jaren, ondersteuning rondom digitale vaardigheden (99%), taalvaardigheid (NT2 98%) en de e-overheid (98%). Ook producten en diensten rondom het thema gezin (93%) en lezen en schrijven (NT1, 88%) worden door de overgrote meerderheid van de bibliotheken aangeboden.

Er heeft een positieve ontwikkeling plaatsgevonden in het aanbod rondom inburgering en integratie van nieuwkomers (bijv. NetWERK voor Oekraïners of Digisterker voor vluchtelingen), gezin,  gezondheid, zorg en welzijn. Het aantal bibliotheken dat producten en diensten rondom inburgering aanbood, steeg van 32% in 2021 naar 49% in 2022. Het aanbod rondom gezin is gestegen van 86% in 2021 naar 93% in 2022 en het aanbod rondom gezondheid, zorg en welzijn is gestegen van 52% in 2021 naar 67% in 2022. Deze laatste twee thema’s maakten de afgelopen jaren de grootste groei door. Het Programma Bibliotheek en Basisvaardigheden heeft op deze thema's in 2022 dan ook ingezet met onder meer ondersteuning van bibliotheken in de vorm van kennisdeling, de ontwikkeling en implementatie van de toolkit Bibliotheek en Gezondheid, webinars, communicatie rond de ingekochte e-content Digivitaler. 

Voor welke basisvaardigheden voor volwassenen bood jouw bibliotheek in 2022 producten en diensten? (Selectie: alle bibliotheken / N: 137)