Informatie voor het bibliotheeknetwerk

Samenwerking met het primair onderwijs 2021-2022

  1. Collectie

Collectie voor het primair onderwijs

Collectie meestal in bezit van schoollocaties

Bij de samenwerking maken scholen gebruik van collecties. Deze zetten ze in voor werkvormen als vrij lezen, voorlezen en het kiezen van en praten over boeken. Het eigendom van de collectie is verschillend belegd. Op circa vier van de tien schoollocaties waarmee wordt samengewerkt, is de collectie eigendom van de school zelf (39%). Op 17% van de schoollocaties is de collectie eigendom van de bibliotheek, en op 24% van de locaties is sprake van gecombineerd eigendom. Advisering vanuit de bibliotheek blijft van onverminderd belang: 80% van de scholen die eigenaar zijn van de vaste collectie, krijgt wel collectieadvies van de bibliotheek. In vijf op de tien gevallen komt daar ook een collectieplan bij kijken. Verder maakt 54% van alle bibliotheken gebruik van wisselcollecties om scholen te bedienen.
 

Op hoeveel schoollocaties waarmee je samenwerkt heeft jouw bibliotheek een collectie in bezit en hoeveel schoollocaties hebben deze collectie zelf in bezit? (Selectie: bibliotheken die samenwerken met het primair onderwijs, N: 135)

SchoolWise is meest gebruikte bibliotheeksysteem

In totaal wordt op ruim 3 duizend scholen waarmee bibliotheken samenwerken en collecties leveren gebruik gemaakt van een bibliotheeksysteem dat het aantal uitleningen registreert. Deze scholen maken net als vorig schooljaar het vaakst gebruik van SchoolWise (35%). Daarnaast maken scholen gebruik van het systeem V@school (13%) en Aura Junior (10%). Bij circa één op de zes scholen waaraan bibliotheken collecties leveren wordt geen gebruik gemaakt van een bibliotheeksysteem (16%). In 15% van de gevallenis onduidelijk of en eventueel van welk bibliotheeksysteem scholen gebruikmaken (15%).

Van welke bibliotheeksystemen maakten de schoollocaties in schooljaar 2021-2022 waarmee jouw bibliotheek samenwerkte gebruik? (Selectie: bibliotheken die collecties leveren aan scholen, N: 132)

Meerderheid schoollocaties heeft voldoende boeken per leerling beschikbaar

In het ideale geval hebben leerlingen op een schoollocatie minimaal acht boeken per leerling beschikbaar, aldus de richtlijnen van de Bibliotheek op school. Vier op de vijf bibliotheken hanteren richtlijnen voor het aantal boeken dat aanwezig moet zijn op een schoollocatie. Bij 14% van de bibliotheken is de richtlijn gesteld op 8 boeken of meer gemiddeld per leerling. De meerderheid van de bibliotheken hanteert als richtlijn 5 tot 8 boeken gemiddeld per leerling (53%). Slechts 1% van de schoollocaties haalt het minimale aantal van 3 boeken per leerling niet. 

Op circa een vijfde van de scholen mogen boeken mee naar huis

Eén van de elementen van de Bibliotheek op school is dat leerlingen de boeken mee mogen nemen naar huis. In 2021-2022 werkte 61% van de bibliotheken met minimaal één schoollocatie samen waar leerlingen de geleende boeken mogen meenemen naar huis. 

Van bijna de helft van de schoollocaties waarmee bibliotheken samenwerken is bij de bibliotheken echter onbekend of leerlingen de mogelijkheid hebben om boeken mee naar huis te nemen (45%). Bij 20% van schoollocaties mogen leerlingen de geleende boeken van de bibliotheek mee naar huis nemen. Op circa een derde van de locaties moeten de boeken op school blijven (35%). 

Is er een richtlijn voor het aantal boeken (fictie en non-fictie) dat er gemiddeld per leerling aanwezig moeten zijn op een schoollocatie? Zo ja, hoeveel? (Selectie: bibliotheken die samenwerken met het primair onderwijs n, N: 135)

Scholen en leerlingen tevreden met collectie

Schoolleiders en leerkrachten zijn over het algemeen tevreden met de collectie, ongeacht waar het eigendom van de collectie belegd is. Op scholen met een Bibliotheek op school wordt de collectie in de regel meer gewaardeerd dan op scholen zonder Bibliotheek op school. Met name de actualiteit, omvang en vernieuwing van de collectie en de aantrekkelijkheid van de collectie voor leerlingen worden op scholen met een Bibliotheek op school meer gewaardeerd (DUO Onderwijsonderzoek & Advies, 2019). Circa de helft geeft aan genoeg leuke leesboeken (49%) en/of informatieboeken (47%) te kunnen vinden in de schoolbibliotheek (Hartkamp, 2022).